De man die altijd gelijk heeft

Onlangs keek ik met de puber naar De Veroordeling, de film over de Deventer Moordzaak die is gebaseerd op het uitpluiswerk van onderzoeksjournalist Bas Haan over de ontspoorde heksenjacht op de ‘klusjesman’. Die jacht op de onschuldige Michael de Jong werd geïnitieerd door Maurice de Hond en ontaardde in een volksgericht.

Opiniepeiler De Hond, die zichzelf detective waande, geloofde niet dat Ernest Louwes in 1999 de moordenaar was van de weduwe Jacqueline Wittenberg. Op televisie zei hij met honderd procent zekerheid te weten dat De Jong de dader was en De Hond kreeg daar prime time de ruimte voor bij programma’s als De Wereld Draait Door, maar ook in kranten.

Zijn bewijs was flinterdun, zijn zelfverzekerdheid daarentegen grenzeloos. De Jong werd door de mediacampagne achtervolgd, lastiggevallen, zijn honden werden vergiftigd en hij werd ontslagen. In hoger beroep werd Louwes zijn veroordeling bevestigd, de Hoge Raad verwierp zijn herzieningsverzoeken. De Hond werd veroordeeld voor smaad, maar excuses kwamen er nooit. Sterker nog, hij blijft de suggestie wekken dat hij gelijk heeft.

Ik vertelde de puber dat De Hond nog steeds in de media komt. Tijdens coronatijd wist hij al aan het begin hoe het virus opereerde en poneerde, terwijl alle wetenschappers nog met de handen in het haar zaten, met grote stelligheid dé oplossing. Toen hij niet meteen werd uitgenodigd in de media, ging hij zo hard jeremiëren over zijn vermeende boycot dat hij subiet een stoeltje kreeg aan de landelijke talkshowtafel van Op1.

Overigens zat De Hond er wel vaker flink naast. Tijdens de millenniumwisseling zou een virus alle computernetwerken platleggen. Nederland was hier niet op voorbereid, alarmeerde De Hond. Hij adviseerde om ‘kaarsen, water, voedsel en brandhoud in te slaan’ voordat de klok twaalf uur zou slaan. En mensen gaven massaal aan die oproep gehoor. Er gebeurde niets toen het jaar 2000 begon. De Hond relativeerde zijn blunder in een talkshow door de opmerking dat mensen nu wel een voorraadje in huis hebben.

De Hond had ook eens een ‘revolutionaire onderwijsmethode’ bedacht en richtte met veel mediabombarie twee Ipadscholen op. De ene kreeg het oordeel ‘zwak’ van de inspectie, de andere te weinig aanmeldingen. In 2018 ging de stichting failliet. En wéér lag alles niet aan De Hond, maar aan anderen.

Het is ook het patroon dat hij al decennia toepast tijdens zijn peilingen. Elke keer als hij ernaast zat (tijdens de Tweede Kamerverkiezingen in 2023 met een foutmarge van 24 procent) krijgt degene die hem bekritiseert vooral te verduren. Toch blijft bijvoorbeeld de omroep WNL wekelijks zijn peilingen uitzenden alsof er verkiezingen zijn.

De Hond zal binnenkort zijn verhaal mogen doen bij de verhoren van de parlementaire commissie corona. Ook verschijnt hij bij Mannen die het beter weten, een vierluik op de NPO van presentatrice Mischa Blok over Wierd Duk, Maarten van Rossem, Victor Vlam en Maurice De Hond. ‘Ik zie ze overal in de media, mannen die het beter denken te weten’, stelt ze in de introductie. Je zou denken: er komt een stevig onderzoek naar wat er mis is met de media om deze mannen steeds maar een platform te geven. Maar nee: ‘uit interesse voor dit type man duik ik hun wereld. Wat drijft ze? Hebben ze invloed? En wat kost het ze?’ Dat laatste zou je beter aan hun slachtoffers kunnen vragen.

Het gaat vaak terecht over sociale media en het woud van nepnieuws waarin jongeren verstrikt raken. Maar de puber kijkt toch met grote ogen naar wat de traditionele media ongestraft blijven uitzenden.

Bureau van Keken is gratis te lezen, maar kan alleen blijven draaien met steun. Een donatie via deze link helpt direct.